سیبی از شاخه فرو می افتد ...

آه

و تو ، از شاخه ی نورسی فرو افتادی و در رهگذر فریاد های باد زیر پای زمین محو شدی . کاش می توانستی با من حرف بزنی ! بگویی آن جا چه می کنی ، آیا باز هم می سرایی ؟ می خواهم بدانم چه زمانی از درون شکستی ، خرد شدی ، پاره پاره شدی ، روی خاک یا زیر خاک ، من که فکر می کنم تو آنجا هم داری می جوشی ، تو ، با نوری در سر و دستی چون خوشه ی انگور بر تاک ِ زندگی نشستی و سیراب نشده ، در جستجوی سراب رفتی و با زمین یکی شدی ، زمینی که هرگز سیر نمی شود ، رفتی شاید تکرار شوی . این جا شهابی شدی و آن جا درختی تا زیر سایه های تو ، کسانی بیارامند و برگ های لطیف شعر تو ، بر سرشان فرو می ریزد تا جوانه زنند .

راستی ، آیا آن چه در دل داشتی گفتی ؟ به آن جفتی که می گفتی کاملت خواهد کرد ، رسیدی ؟ تو کجا و ما زندگان زمان کجا ! آن گاه که تو زیر شاخه ی طوبا آرامیده ای ، در این جا مشعل های فروزان شعر تو روشن خواهد شد و به گرد آن ، همتایان تو خواهند رقصید . رقصی شادمانه و در خلسه ی تابش احساس تو خواهند سوخت ، سوختنی از شوق و جذبه و تو از زخم ها سوختی به قول آن جاودانه مرد : در زندگی زخم هایی هست که مثل خوره روح را آهسته در انزوا می خورد و می تراشد ، کاش روبروی هم می نشستیم و گفتگو می کردیم ، نه با صدا ، با سکوت ، با نگاه ،  با رنگ به رنگ شدن ها ، کاش اما می شد ! ... روزی که توست و صدای تو ، چون تنها صداست که می ماند . وجود نا آرام و سرکش و بند ناپذیر تو ، چه گونه توانست این همه را تحمل کند ! زیاده ، از جام وجود انسانی بود ، آن واژگونی ها ، بی تابی ها ، سراسیمه دویدن ها ، که درون پوسته ی سوخته ی تو مهار شده بود ، توانستی همه را ، واقعا توانستی بگویی ؟

                                              ●   ادامه ی مطلب 

                                                وزش ظلمت را می شنوی ؟

                                                در شب اکنون چیزی می گذرد

                                                ماه سرخ ست و مشوش

                                                باد ما را با خود خواهد برد

گویی قبر فروغ حجم قبر های مُردگان  ِ دیگر را ندارد . بیش تر به شعر هایش شباهت دارد و عجیب تازه و عریان به نظر می آید . غروبی که ما در آنجا بودیم ، گُل هم روی قبرش بود . سر قبر بُهتم برده بود ، و بوی این خاک تازه ، مخصوصا" خاک قبرستان ، عجیب ذهن آدم را تحریک می کند . حق احساسی شدن از من سلب می شود . ساعت ها زیر باران به او می نگرم که آرام خُفته است . فروغ عروس خاک است و هیچ چیز جز مرگ حق نیست .

و ساعت همیشگی اش را

این کیست کسی که روی جاده ِ ابدیت

بسوی لحظه ی توحید می رود

با منطق ریاضی تفریق ها و تفرقه ها کوک می کند

این کیست اینکسی که بانک خروسان

آغاز بوی ناشتایی می داند

این کیست کسی که تاج عشق بسر دارد

و در میان جامه های عروسی پوسیده است .

                                                                            شیواااااااااااااااااااااااااااااااماهیچ

پير مرگي در بعضي از شاعران با همه شتاب زمان معنايي نداشته و ندارد . وقتي به پشت سر نگاه مي كني ، قرني يا قرن ها گذشته است . و نوه ها و نبيره هاي بشري ، شعري را زمزمه مي كنند كه انگار همين ديروز از زبان جواني به نام خيام ، به نام حافظ ، مولانا ، بنام حماسه سراي بزرگ فردوسي و صداي نيما ، كاشف كبير است و بدنبال آن صداي پري مردانه ي احمد شاملو و صداي ني لبك دختر  درياها ، فروغ فرخزاد به گوش مي رسد .

بعد از جوانمرگي فروغ و گذشت چند دهه از شعر نيماست تنها صداست كه مي ماند صداي جاودانه زني كه به زنانگي خود ايمان داشت . در دوره اي كه زن ابزاري بيش ديده نمي شد ، در دوره اي كه همه ي صداها و قدرت ها مردانه بود ، عشق هم مردانه بود . در شعر خسته :

او با تولدي ديگر وارد دنياي فلسفي تر و بلحاظ شعري قدرتمند تر مي شود و راز ماندگاريش را به گوش جهانيان مي رساند:

                                                 ●  ادامه ی مطلب 

پانوس یک : چرا توقف كنم ؟ من خوشه هاي نارس گندم رابه زير پستان مي گيرم و شير مي دهم.  گندم نارس "سمبل گرسنگي " است. تصوير پر قدرت مادر جهان و زمين . پيوند انسان و طبيعت. انسان براي انسان.

پانويس دو : باور من در فوت و فن  شعري  فروغ نيست . بلكه به  هستي  فروغ فرخزاد  ايمان  دارم.

پانويس سه :فروغ زني شاعر ، هنرمند متعهد به شعر و تنها شاعري است كه در زندگي مادي و معنويش شاعرانه زيست . دست هايم را در باغچه مي كارم سبز خواهم شد ، مي دانم ، مي دانم ، مي دانم.

پانويس چهار : بايد بگويم در مورد معرفي شخصيت فروغ در كتاب طلا در مس ، كمي بي انصافي شده است . آيا بهتر نيست تجديد نظري نسبت به صفحات كتاب بشود . 

●   استفاده از مطالب وبلاگ ماهیچ با ذکر نام وبلاگ بلامانع می باشد .    

                                                     تولدی دیگر ...

که این دو همآغوشی نشان دهنده ی فاصله ی یک عمر از تولد تا گور , از رحم مادر تا خاک سرد گور و این فاصله به حد کشیدن یک سیگار محدود یا نامحدود می شود با همان تلخی و کیفی که در سیگار است و در صفحه ی 36 تولدی دیگر از خواب  هزار ساله ی اندام صحبت می کند  .

اين شعر طرح اوليه يك شعر از فروغ هست كه در تقويمش بارها نوشته و خط زده تا سرانجام صورت نهايي اين شعر با عنوان " شكست نياز " در كتاب " ديوار " به چاپ رسيده است . شعر فروغ را قبل از نهايي شدن و بعد از نهايي شدن با هم با دقت كامل مي خوانيم ............. شيوااااا ماهيچ

(شعر فروغ قبل از نهايي شدن )

وه چه شيرين است / زتو بگسستن و با غير تو پيوستن / بر سر تو اي عشق نياز آلود / پاي كوبيدن / وه چه شيرين است / از تو اي سايه ي وحشت  / از تو اي بوسه ي سوزنده / چشم پوشيدن / تو همان به كه نينديشي / آمدم تا به تو آويزم / ليك ديدم كه تو آن شاخه ي بي برگي / ليك ديدم كه تو بر چهره ي اميدم /  خنده ي مرگي / شعله اي بود و فسرد / رشته اي بود و گسست /  دل چو از بند تو رست / جام جادويي اندوه شكست / وه / وه كه افسون تو باطل شد /  گل شدم تا به شام تو / عطر نفس رويايي /  شعله اي بودي و افسردي / خنده اي بودي و پژمردي / تو همان به كه نينديشي / به من و درد روان سوزم / آمدم تا به تو / در شمع / شعله اي بود و دگر افسر / دل چو از بند تو رست /  جام جادويي اندوه شكست / شعله اي بود و فسرد / رشته اي بود و گسست/

(شعر فروغ بعد از نهايي شدن )

شكست نياز

آتشی بود و فسرد

رشته ای بود و گسست

دل چو از بند تو رست

جام جادوئی اندوه شكست

آمدم تا بتو آويزم

ليك ديدم كه تو آن شاخه بی برگی

ليك ديدم كه تو به چهره امیدم

خنده مرگی

وه چه شيرينست

بر سر گور تو ای عشق نيازآلود

پای كوبيدن

وه چه شيرينست

از تو ای بوسه سوزنده مرگ آور

چشم پوشيدن

وه چه شيرينست

از تو بگسستن و با غير تو پيوستن

در بروی غم دل بستن

كه بهشت اينجاست

بخدا سايه ابر و لب كشت اينجاست

تو همان به كه نينديشی

بمن و درد روانسوزم

كه من از درد نياسايم

كه من از شعله نيفروزم

غزل

چون سنگها صدای مرا گوش می کنی
سنگی و ناشنیده فراموش می کنی
رگبار نوبهاری و خواب دریچه را
از ضربه های وسوسه مغشوش می کنی
دست مرا که ساقهء سبز نوازش است
با برگ های مرده همآغوش می کنی
گمراه تر از روح شرابی و دیده را
در شعله می نشانی و مدهوش می کنی
ای ماهی طلائی مرداب خون من
خوش باد مستیت، که مرا نوش می کنی
تو درهء بنفش غروبی که روز را
بر سینه می فشاری و خاموش می کنی
در سایه ها ، فروغ تو بنشست و رنگ باخت
او را به سایه از چه سیه پوش می کنی ؟

تنها غزلی که از فروغ به چاپ رسیده ، شعری است به نام غزل. همین شــعر ثابت می کـــــــند که فروغ در بند قالب نیست . اگر درونمایه ای جاری و سیال باشد ، هر قالبی را به سادگی پذیرا می شود. قالب اهمیت چندانی ندارد، مهم جانمایه و درونمایه است که در قالب متبلور می شود. شعر غزل را با توقف و تامل در هر بیت با هم مي خوانيم  

                                            ●   ادامه مطلب

فروغ از پيشتازان تجدد در ايران است، به اين اعتبار كه؛ اگر چه نيما در شعر فارسي صاحب اين مقام است، ولي شعر فروغ با حضور زن دنياي معاصر در آن، با تمامي وجود و فرديت اين زماني خويش، تازگي دارد. به اين اعتبار كه براي اولين بار زن به عنوان زن به شعر راه يافته است.. از اين روست كه مي توان از او نيز، در شمار پيشگامان عرصه تجدد در ايران نام برد.

اين نوشته برداشت من است از مشكلي به نام "شناخت فروغ فرخزاد" در رابطه با جامعه ايران، كه مي توان آن را به ديگر آثار و ميراث ادبي ايران نيز بسط داد.

                             ●    ادامه ی  مطلب

" مي ترسم زودتر از آن چه فکر کنم بميرم و کارهايم ناتمام بماند و اين درد بزرگيست" .

بر روي ما نگاه خدا خنده مي زند
هر چند ره به ساحل لطفش نبرده ايم
زيرا چو زاهدان سيه کار خرقه پوش
پنهان ز ديدگان خدا مي نخورده ايم

...

...